Keukenkraan kiezen

Een waterkraan in je keuken is een evidentie. Je kan daarvoor kiezen tussen een klassieke tweegreeps- of eengreepsmengkraan, maar tegenwoordig zijn er meer veelzijdige alternatieven op de markt. We overlopen in dit artikel uit welke soorten keukenkranen je allemaal kan kiezen.
De basis
De bediening
Bij een klassieke tweegreepsmengkraan regel je warm en koud water met afzonderlijke knoppen. Een eengreepsmengkraan laat je met één hendel zowel de temperatuur als de waterstroom instellen. Kijk bij een eengreepskraan ook waar de hendel zit en hoeveel ruimte ze nodig heeft om te bewegen. Een hendel aan de zijkant kan bijvoorbeeld tegen een achterwand komen.
Sommige moderne eengreepsmengkranen zijn uitgerust met een cold start-functie. In de middenstand stroomt alleen koud water. Warm water krijg je pas wanneer je de hendel bewust verder opent. Zo voorkom je dat de cv-ketel of boiler onnodig aanslaat wanneer je slechts kort water gebruikt, bijvoorbeeld om je handen te wassen.
De juiste uitloop
De vorm van de uitloop bepaalt hoeveel werkruimte je aan de spoelbak hebt. Onder een hoge, gebogen kraan past gemakkelijk een grote pot. Staat de uitloop erg hoog boven een ondiepe spoelbak, dan kan het water wel meer spatten. Een lagere kraan oogt discreet, maar kan in de weg zitten bij het vullen van hoge potten.
Let ook op waar de waterstraal terechtkomt. Idealiter valt die op een bruikbare plek in de spoelbak, zonder dicht tegen de rand te komen.
Bij een brede of dubbele spoelbak is een zwenkbare uitloop bijzonder praktisch. Het draaibereik verschilt echter per model: sommige kranen draaien volledig rond, andere hebben een beperktere zwenkhoek. Een begrensd bereik kan juist handig zijn als de kraan dicht bij de achterwand staat, omdat je dan minder gemakkelijk naast de spoelbak spuit. Dergelijke zwenkbare koppen bestaan ook als opzetstuk die je apart kan aankopen.
Uittrekbare uitloop of handdouche
Met een uittrekbare uitloop breng je de waterstraal naar de plek waar je ze nodig hebt. Dat maakt het makkelijker om beide bakken van een dubbele spoelbak schoon te spoelen of een pot te vullen die niet onder de kraan past. Sommige modellen hebben een omschakelbare straal: een gewone, gerichte straal voor het vullen en een bredere sproeistraal voor het spoelen.
Kies je een model met een uittrekbare slang die onder het werkblad verdwijnt? Controleer dan of die soepel terugloopt en of een afvalemmer of lade de slang of het contragewicht niet hindert.
Bij een handdouche is ook de bescherming tegen terugstroming van water van belang. Bij een kraan met handdouche kan de sproeikop in de spoelbak of zelfs in vuil water terechtkomen. Als de druk in de waterleiding plots wegvalt, zou water via de slang teruggezogen kunnen worden. Een keerklep voorkomt dat: ze laat het water maar in één richting door.
Staat er een raam achter de spoelbak?
Meet hoe ver het raam naar binnen draait voordat je een kraan kiest. Er bestaan lage kranen en speciale vensterkranen waarvan je de uitloop kunt neerklappen, losnemen of tijdelijk opzijleggen. Kijk niet alleen naar de hoogte op papier: controleer ook of het raam volledig open kan wanneer de kraan gemonteerd is.
Materiaal, kleur en onderhoud
Bij de keuze tussen chroom, roestvrij staal en gekleurde afwerkingen gaat het deels om de uitstraling, maar ook om het onderhoud. Chroom heeft een glad, glanzend oppervlak waarop waterdruppels en vingerafdrukken zichtbaar kunnen zijn. Een geborstelde afwerking oogt matter. Zwart, wit, koper, brons en goud kunnen een accent leggen, al vraagt een donkere of matte kraan in een streek met hard water vaak geregeld afnemen om zichtbare kalkvlekken te beperken.
Maak onderscheid tussen het materiaal van de kraan en de afwerking ervan. Een kraan met chroom- of kleurafwerking is niet noodzakelijk volledig uit dat materiaal gemaakt. Kijk bij je keuze naar de kwaliteit van het binnenwerk, de beschikbaarheid van wisselstukken en de onderhoudsvoorschriften voor de specifieke afwerking. Reinig de buitenkant doorgaans met een zachte doek en een mild sopje; agressieve of schurende middelen kunnen de afwerking aantasten.
Meer dan warm en koud water
Gefilterd water
Een keukenkraan met filter laat je gefilterd water tappen via de gewone of een afzonderlijke waterweg. Afhankelijk van het systeem kan een filter bijvoorbeeld kalk verminderen, kleine deeltjes tegenhouden of stoffen verminderen die de geur en smaak van het water beïnvloeden. Bekijk dus wat de fabrikant concreet belooft en of dat aansluit bij je wensen. Een filter vraagt bovendien ruimte onder de spoelbak en regelmatig onderhoud.
Vervang de filter volgens de voorschriften van de fabrikant. Een vast jaarlijks interval geldt niet voor elk systeem: soms speelt ook de hoeveelheid getapt water mee. Stel de vervanging niet uit om hygiënische redenen. Controleer vooraf wat nieuwe filterpatronen kosten en of ze gemakkelijk verkrijgbaar zijn.
Gekoeld en bruisend water
Voor gekoeld of bruisend water wordt onder de spoelbak een bijkomend toestel geplaatst. Bij bruiswater hoort ook een CO₂-cilinder die je na verloop van tijd vervangt. Afhankelijk van het systeem kun je uit dezelfde kraan gewoon kraanwater, gekoeld plat water en bruiswater tappen. Sommige systemen combineren dat ook met kokend water.
Meet de beschikbare kastruimte nauwkeurig op. Het toestel, de filter en de cilinder moeten passen, maar je moet ze later ook kunnen bereiken voor onderhoud. Reken verder de terugkerende kosten voor filters en CO₂ mee in je keuze.
Kokend water
Een kokendwaterkraan levert water van ongeveer 100 °C uit een reservoir onder het werkblad. Dat is handig voor thee, pasta of het blancheren van groenten. De bediening voor kokend water is beveiligd om te voorkomen dat je het per ongeluk tapt. De precieze beveiliging verschilt per merk en model.
Zo’n kraan heeft een stroomaansluiting en voldoende plaats voor het reservoir nodig. Vergelijk de inhoud, de opwarmtijd, het stroomverbruik in stand-by en de vraag of het systeem naast kokend water ook onmiddellijk gewoon warm water levert. Dat laatste is niet bij elk reservoir het geval. Een kokendwaterkraan kan water besparen als je anders de warmwaterkraan laat lopen terwijl je op warm water wacht, maar hoeveel je werkelijk bespaart, hangt af van je installatie en gebruik. Het reservoir verbruikt ook elektriciteit om het water op temperatuur te houden.
Ga evenmin uit van één vaste maximale zwenkhoek voor alle kokendwaterkranen. Het bereik hangt af van de constructie van het model. Controleer het, net zoals bij een gewone kraan, als je een brede of dubbele spoelbak hebt.
Controleer de plaatsing vóór je koopt
Vervang je een bestaande kraan, kijk dan eerst hoe ze bevestigd is: in de spoelbak, in het werkblad of tegen de muur. Controleer de afmetingen van het kraangat en de dikte van het blad of de spoelbak. Ga na of de meegeleverde aansluitslangen de toevoerleidingen bereiken en of je onder de spoelbak bij de bevestiging kunt. Bij een speciale kraan komen daar mogelijk extra slangen, een filter, een reservoir of een elektrische aansluiting bij.
Ook de bestaande warmwatervoorziening telt mee. Een kraan die op een kleine, drukloze keukenboiler wordt aangesloten, moet geschikt zijn voor dat systeem; een gewone mengkraan is niet zomaar uitwisselbaar. Raadpleeg bij twijfel de technische fiche van zowel de kraan als de boiler voordat je bestelt.
Denk ten slotte aan het dagelijks gebruik. Kun je de hendel gemakkelijk vastnemen? Bereikt de uitloop de gewenste plek? Kun je de spoelbak schoonmaken zonder dat de kraan in de weg zit? Een model dat bij jouw spoelbak en gewoonten past, levert meer gebruiksgemak op dan een extra functie die je zelden gebruikt.